De vroege Van Gogh, lezing 24 mei

Op 24 mei 2020 organiseert de Vincent van Gogh Experience in het Paulus Potterhuis een lezing. 

Van Gogh-onderzoeker Remmet van Luttervelt belicht de Nuensense periode van Van Gogh. In een interessante lezing worden tal van kruisverbanden gelegd tussen de Haagse periode van Van Gogh en het bekende werk dat hij in Nuenen maakte. Het Nuenense schilderij ‘aardappeleters’ uit 1885 is wereldberoemd. Zou er een directe inspiratiebron in Den Haag voor zijn geweest? Was de Haagse periode een voorbode? Van Gogh experimenteerde in zijn Haagse periode als aspirant-kunstenaar met materiaal en formaat. Hij ontwikkelde een eigen beeldtaal. Wat voor gevolgen had dat voor zijn Nuenense periode?

En kan je net als in Nuenen in Den Haag in de voetsporen van Van Gogh treden?

Van Gogh werkte tussen eind 1881 en 1883 in de hofstad. Het is een periode die in zijn schilderkunstige ontwikkeling gekenschetst kan worden als voorbereiding op het maken van schilderijen. De vorming stond centraal. Hij richtte zich op de tekenkunst en op het maken van aquarellen en oieverfschetsen. Hij werd sterk beïnvloed door werk van de Haagse School, de School van Barbizon en zijn opgedane kennis als kunsthandelaar. 

Deze aspecten zijn van groot belang als basis voor het Nuenense werk. Op 5 december 1883 kwam Vincent van Gogh met de trein vanuit Drenthe in Nuenen aan. Hij trekt in bij zijn ouders in de pastorie. Net als in Den Haag had Van Gogh ook hier een moeilijk leven, met veel spanningen tussen hem en de mensen die hij lief had. Hij schilderde in 1885 het schilderij ‘De aardappeleters’, een somber portret van een boerenfamilie. Het dorpse leven en het boerenland nam Van Gogh hier als onderwerp.  

Het jaar daarop ging hij naar Parijs naar zijn broer Theo, die daar kunsthandelaar was; het begin van zijn Franse avontuur met de kleurrijke werken die hem bekend hebben gemaakt. De Haagse en Nuenense periode gingen hieraan vooraf. 

Luttervelt is actief bij het Van Gogh Museum Vincentre (Nuenen) waar 180 vrijwilligers zich inspannen om de geest van Vincent in het dorp levend te houden. Vele duizenden toeristen komen jaarlijks naar Nuenen en worden daar enthousiast en deskundig gegist.

Luttervelt is ook initiatiefnemer van diverse wandelroutes van Vincent van Gogh. Hij verbindt in deze routes kunstwerken,  beeldfragmenten en locaties en gaat in op de vele overeenkomsten en verschillen tussen beide periodes. 

U kunt na afloop van de lezing een kijkje nemen in de pop-up tentoonstelling over Van Gogh in Den Haag en tegen 5 euro korting het boek ‘De Haagse streken van Vincent van Gogh’ kopen.